5 Adımda Drone Seçimi Nasıl Yapılır?

0
1470

Her harita yapımı projesi birbirinden farklı özelliklere sahiptir. Aynı sektörde bile, her projenin kendine özgü zorlukları ile kaşılaşmaktayız. Bu nedenle doğru ekipmanı seçmek, işin ilk ama en önemli aşamasıdır. İnsansız Hava Araçları (İHA) birçok Harita Yapımı ve AR-GE projeleri için bir çözüm olarak ortaya çıkmıştır. Ancak kullanımı konusunda hala daha soru işaretleri barındıran bu teknoloji konusunda hangi tür İHA‘nın projenize en uygun olduğuna karar verilirken dikkate alınması gereken beş önemli noktayı sizler için ele aldık.

Teknolojinin gelişmesiyle bilgi edinimi büyük ölçüde dijital platformlarda gerçekleşmektedir. Harita Üretimin de bilimin kendisini sürekli yenilemesiyle, zaman, ekonomi ve yüksek doğruluk nedenlerinden ötürü daha önceden klasik ölçmeler ile üretilen Harita Yapımı yerini İnsansız Hava Araçları’na bırakma yolunda hızla ilerlemektedir. İnsansız Hava Araçları, profesyonel kullanıcılar için güvenilir hava gözlem ve veri toplama çözümleri tasarlayan ve üreten yüksek teknolojili bir başlangıçtır. İnsansız Hava Araçları, Mühendislik projelerinde (Karayolu, Raylı Sistemler, Baraj, Gölet, HES, RES vb.) etüt çalışmaları, inşaat, madencilik, hassas tarım, ormancılık ve diğer Harita Yapımı çalışmalarında (Arazi Toplulaştırma, Kadastro, İmar Uygulamaları, Halihazır Harita, Ortofoto vd.) cm düzeyinde doğruluklar ile kullanılmaktadır.

İnsansız Hava Araçları, yalnızca uçmak için değil, aynı zamanda Mühendislik Projelerine oluşturulan altlıklarımızdaki, tüm iş akışını hızlandırmak için tasarlanan bir Harita Yapımı Sistemine sahip olduğunu biz kullanıcılara göstermektedir. Zamanı verimli kullanarak veri toplama, kullanıcıların gerçek bilgileri analiz etme ve iş programını iyileştirme konusunda daha fazla projeye sahiplenmelerine olanak tanır.

İnsansız hava Araçları ile Harita Yapımı çalışmaları dört basit adımdan oluşur.

(i) Birinci olarak, gerekli doğruluk ve belirlenen proje alanına dayalı olarak bir uçuş planı oluşturulur.

(ii) İkinci olarak, Dron’a ait kontrol ünitesinde bulunan basit bir butona basarak uçuş moduna geçilir ve veri toplamaya başlaması sağlanır.

(iii) Üçüncü olarak, İHA ile toplanan veriler ilgili görüntü işleme yazılımları vasıtası ile işleme konulur.

(iv) Dördüncü ve son olarak, işlediğimiz veriler üzerinde Harita uzmanları tarafından ayrıntılı bir şekilde analiz edilmesi sağlanır.

Üç tip İHA vardır; Geleneksel olarak, bir İHA multikopter ve sabit kanat olmak üzere iki kategoriden oluşmaktaydı. Günümüzde hibrid olarak yeni bir dron kullanılmaktadır.

(i) Multikopter, bir helikopterle karşılaştırıldığında en iyi olan ve genellikle dört veya daha fazla rotora sahip olan uçuş özelliklerine sahiptir.

(ii) Sabit Kanatlı dronlar, geleneksel uçaklara benzer özelliklere sahiptir ve hızlı ve uzun uçabilirler.

(iii) Son olarak, hibrid dron, multikopter ve sabit kanat arasında bir çaprazlama üründür. Helikopterlerin dikey kalkış ve iniş yeteneklerine sahip olmasının yanında geleneksel uçakların verimli seyrine sahip sabit bir kanat mevcuttur. Bununla birlikte doğru şekilde tasarlanmış hibritler, tüm uçuş aşamalarında iyi performans, stabilite ve güvenlik sunar.

5 Adımda Drone Seçimi Nasıl Yapılır?

1- İnsansız Hava Araçlarında Kalkış ve İniş sırasında uygun bir yer bulmak gereklidir. Multikopter ve hibritler helikopterler gibi havalanabileceğinden, sadece manevra yapabilmek için en az 2 x 2 metre gibi dar ve küçük bir alana ihtiyaç duyarlar. Uçuş sırasında çok esnektirler. Sabit kanatlı dronlar kullanıldığında, uygun bir yer bulmak zor olabilir çünkü arazi için geniş, düz ve açık bir alana ihtiyaç duyarlar. O zaman bile “göbekli iniş” diye tabir edebileceğimiz iniş yöntemi düzenli olarak uçak gövdesine zarar verir.

“Projenizin büyük, açık ve çimenli alanları yoksa, dron dikey olarak esnek iniş-kalkış yapabilme yeteneğine sahip olmalıdır. Yani bir multikopter veya hibrid dron kullanılmalıdır.”

Sabit kanatlı ve hibrid uçaklar, daha hızlı, daha uzun ve üstün bir menzille uçabilir. Bu da onları herhangi bir Harita Yapımı projesinde daha etkili kılmaktadır.”

2- Haritası yapılacak alanın büyüklüğü ve topoğrafyanın yükseklik farkından dolayı yapısı, göz önünde bulundurulması gereklidir.

Alanın büyüklüğü, alanı kaplamak için gereken süreyle ve dolayısıyla uçuş maliyetleriyle doğrudan korelasyona sahiptir.

Multikopter’lerin dönen pervaneleri havada kalmak için çok fazla enerji harcarlar, bu nedenle multikopterler kendiliğinden kısa süreli bir dayanıklılığa sahiptir ve küçük alanlar için çok etkilidir. Tersine sabit kanatlı ve hibrit uçaklar, havada kalmak için kanatlarının aerodinamik şeklini kullanırlar. Bu sayede daha hızlı, daha üstün ve daha uzun bir aralıkta uçmalarına olanak tanır. Böylece büyük ya da küçük her bir Harita Yapımı projesinde etkin ve verimli hale getirilir.

“Genel olarak, sabit kanatlı dronlar multikopterler veya helikopterlerden on kat daha hızlı Harita Üretebilirler.”

3- Zeminin Bataklık ve uçurum olması veya bitki örtüsü açısından zengin olan bölgede uçuş yapma zorunluluğunda olmamız, Proje alanına erişilebilir olmanın önemli bir etken olduğunu göstermektedir.

Bu tür projeler için yüksek düzeyde görsellik ve mutlak doğruluğu elde etmek bizler için kaçınılmaz bir gerçekliktir. Erişimi kısmen zor veya hiç olmayan bölgelerde Yer Kontrol Noktası kullanmak çoğu zaman imkansız olmaktadır. Bu tarz problemlerin çözümü için, PostProcess Kinematic (PPK) modülü entegre edilen dronlara ihtiyaç duyulmaktadır. Gerçek Zamanlı Kinematiğe-Real Time Kinematic (RTK) benzer şekilde, bu modül fotoğrafların koordinatlarını çok daha yüksek bir hassasiyetle üretir. Yatay ve Düşey koordinatların artan doğruluğu sonuçta ortaya çıkan Sayısal Yüzey Modelinin doğruluğunu önemli ölçüde arttırır. Böylece erişimi olmayan bölgelerde Yer Kontrol Noktası’na ihtiyaç duyulmadan Harita Yapımı gerçekleştirilebilir. Sadece erişimi olan bölgeler için YKN atılması proje bütünü için yeterli olacaktır.

4 – Harita Yapımı süresince kullanılan ekipmandan yüksek düzeyde verim alınabilmesi için tekrarlı uçuşlarda dronun, bir yerden diğerine taşınması sırasında kullanıcıya ekstra zorluk getirmemesi gereklidir.

Projeye bağlı olarak, bu sitemin hava taşımacılığında nakliye için uygun olması gerektiği, kullanılan küçük arabaya kolayca sığabileceği ve sahada taşımanın zor olmayacağı bir ekipman seçimi yapılmalıdır.

En iyi seçenek, hava taşımacılığına dayanabilen ve aynı zamanda küçük bir araca sığabilecek şekilde tasarlanmış bir sert taşıma çantası kullanmaktır. Yakın bölgelere taşımak için ise dayanıklı bir Sırt Çantası taşıma sistemi olarak kullanılabilir.

5 –  Rüzgar direnci bir projenin zamanında teslim edilmesini sağlamak açısından dronlar için önemli bir etkendir. Uçuş esnasında dronu istediğimiz konuma getirebilmek mümkün olmalı ve Rüzgar Direnci buna engel olmamalıdır.

Daha yüksek bir Rüzgar Direncine sahip bir sistem, daha sık uçuş yapılmasına izin verebilir ve bu da projeyi zamanında tamamlama imkanını kullanıcılara sunar.

Çok pervaneler kalkış sırasında iyi rüzgar direncine sahiptir. Çünkü dört pervanesi olan rüzgarlı havalarda sabit bir kalkış ve iniş koşulunu sağlar. Bununla birlikte, multikopterlerin seyir halindeki düşük hızı dolayısı ile şiddetli rüzgarlarda performansı düşer ve dayanıklılığı daha da azalır.

Sabit kanatlı İnsansız Hava Araçları, seyir halinde yüksek hızlara sahiptir. Bu da çok rahatlıkla rüzgara karşı uçmalarını sağlar. Geleneksel sabit kanatlı dronların fırlatılması ve rüzgarlı hava koşullarında inmesi gerektiğinde yine sorun ile karşılaşılması muhtemeldir.

Projelerinizde kullanmak üzere, çözüm olarak Hibrid dronların tercih edilmesi önerilebilir. Çünkü, tüm uçuş boyunca iniş ve kalkış ta yüksek rüzgar direncine sahip bir hibrid dron aynı zamanda, sabit kanatları ve yüksek seyir hızı nedeni ile, seyir esnasında yüksek rüzgar direncine sahiptirler.

“En az dört pervane ile donatılmış hibrit dronlar, multikopterler gibi kalkış ve iniş esnasında yüksek rüzgar direncine ve stabiliteye sahiptir.”

Harita Yapımı sırasında zor olduğunu düşündüğünüz bir projeniz var ise ve sonuçları dron kullanarak elde etmeyi planlıyorsanız, hangi tür dronun size en uygun olduğunu bilmenizde fayda vardır. Her türlü projeyi havadan görsel olarak hayata geçirebilirsiniz. Ama önemli olan sonuçların istenilen mutlak doğrulukta olabildiği ve amacınıza uygun bir çalışma sürdürebildiğinizdir.

Kaynak: GIM International

 

Önceki İçerikDünya Dinler Haritası
Sonraki İçerikGerçek Zamanlı Corona Virüsü Haritası
2002 yılında Afyon Kocatepe Üniversitesi Yapı Öğretmenliğini 2.sınıfta iken bıraktı. 2009 yılında Zonguldak Karaelmas Üniversitesi yeni ismi ile Zonguldak Bülent Ecevit Üniversitesi Geomatik/Harita Mühendisi (Jeodezi ve Fotogrametri) olarak mezun oldu. Şuan Aksaray Üniversitesi Fen Bilimleri Enstitüsünde Yüksek Lisansı devam etmektedir. Işlem CBS firmasinda CBS Uzmani, NetCAD firmasinda Teknik Destek ve Yazilim Test Uzmani görevlerinde yer aldi. UBM Müşavir Firmasinda Karayolu Projelerinde Arazi Ölçme ve Etüt Proje Şefi görevlerinde yer aldi. Barankaya inşaat firmasi bünyesinde Gölet,Viyadük,Köprü vb. Mühendislik Projelerinin yürütüldüğü, Etüt, Proje ve Ölçme Grup Yöneticiliği görevlerini üstlendi. İzmir GAZ firmasinda Doğal Gaz boru hatti projelerinin as-built ölçme işleri ve kamulaştirma dosyalarinin hazirlanmasi ve takip etme işlerinde Harita Mühendisi olarak görev aldi. SeçGEO Mühendislik isminde kurucusu olduğu firmada, Harita Mühendislik Hizmetlerini, insansiz Hava Araci ile orofoto üretimi, Yersel Lazer Tarayici ile 3B röleve oluşturulmasi ve farkli Mühendislik Ölçme projelerini gerçekleştirdi. AnkaGEO ve EMiGrup gibi firmalara proje bazli kısa süreliğine, danişmanlik hizmeti verdi. Şuan SeçGEO Start-up kurucusu olarak, Android tabanli cep telefonu ve tabletlerde,Mobil Harita Uygulamasını geliştirmektedir.

CEVAP VER

Please enter your comment!
Please enter your name here